Blog

Nierówności i klimat, Barometr Humanitarny, offsety węglowe i wsparcie dla Ostatniego Pokolenia, czyli #3teksty1akcja 25/2024

Wakacyjny tydzień złożony z przygotowań do sierpniowych webinarów o social impakcie, miłego spotkania z dwójką moich mentees – Zoią i Michałem, pierwszego zbioru pomidorów z mojej balkonowej uprawy oraz pierwszego posiedzenia Rady Szkoły Liderów nowej kadencji minął szybko. Szykuje się też pewien pomocowy projekt na LinkedInie, o którym mam nadzieję będę mogła Wam wkrótce więcej napisać :)

A dzisiaj proponuję Wam wywiad z Thomasem Pikettym w Krytyce Politycznej, oczywiście o nierównościach, ale także w kontekście klimatycznym, sprawdźcie w Barometrze Humanitarnym Lekarzy bez Granic co Polki i Polacy myślą o pomaganiu, przeczytajcie apel organizacji społecznych i ekologicznych w sprawie offsetów węglowych oraz wesprzyjcie dzielne osoby z Ostatniego Pokolenia domagające się taniego i dostępnego transportu publicznego.

Jesienią ukaże się nowa książka Thomasa Piketty’ego, a już teraz można przeczytać wywiad, który przeprowadził z Nim dla Krytyki Politycznej Michał Sutowski:

„Dobrze, ale jest też tak, że nierówności w globalizacji czasem grają na korzyść państw średniaków, jak Polska, albo klas średnich i niższych państw zamożnych. To też dotyczy klimatu. Polacy niekoniecznie rozumieją, dlaczego mają odpowiadać – jako część „Północy” – za wyzysk kolonialny i emisje przemysłu Anglii czy Francji.

Pomiędzy krajami Północy i Południa zachodzi wielka nierówność w historycznej odpowiedzialności i ponoszonych dziś kosztach. Z tym że równie ogromne nierówności występują wewnątrz krajów. Na przykład w państwach członkowskich Unii Europejskiej wiemy, że musimy ograniczyć emisje związków węgla, ale w rzeczywistości przeciętny przedstawiciel biedniejszej połowy europejskiego społeczeństwa emituje 4–5 ton ekwiwalentu COrocznie.

To tyle, co średnia dla świata, na głowę. Choć na przykład w USA to jakieś 16 ton.

To wciąż sporo – te 4–5 ton na głowę, trzeba to zbić do trzech czy dwóch ton w nadchodzących dekadach – ale jednak wcale niedaleko do naszego wspólnego celu na 2050 rok. Natomiast górne 10 procent społeczeństwa europejskiego emituje średnio 25–30 ton per capita, a górne 1 procent aż 100–120 ton per capita, tyle, co górne 10 procent w USA. A tymczasem ta „dolna” połowa społeczeństwa w Polsce czy Francji słyszy: „Musicie znacznie zmniejszyć emisje”, osiągniemy duży proporcjonalny spadek, zapłacicie wielki podatek węglowy, podatki za energię…

No i co wtedy?

Pół Europy, jak to usłyszy, włoży żółte kamizelki. Biedniejsze 50 procent powie: owszem, może my powinniśmy coś zmienić, ale zacznijcie od opodatkowania „góry”, od tych, co emitują po te 100 ton per capita. Jeśli więc drastycznie się nie ograniczy nierówności w poszczególnych krajach, nie pojawi się rozwiązanie kryzysu klimatycznego.

W drugiej już edycji Barometru Humanitarnego przygotowowanego przez Lekarzy bez Granic znajdziecie ciekawe badania dotyczące opinii Polek i Polaków o pomaganiu i pomocy humanitarnej.

Zainteresowanie sytuacją humanitarną na świecie zadeklarowało dwie trzecie Polaków i Polek (67 proc.). Najwyższe deklarowane zainteresowanie odnotowano wśród osób powyżej 60 roku życia (75 proc.) i osób z wykształceniem wyższym (74 proc.). Najmniej zainteresowani okazali się zabiegani trzydziestolatkowie (58 proc.).  

I tak jestem pod wrażeniem tych 15% osób, które słyszały o Rohingjach!

grafika Barometr Humanitarny

Kto powinien reagować na kryzysy?

W pomoc poszkodowanym w kryzysach humanitarnych powinien angażować się również biznes. Oczekiwanie takie potwierdziło dwie trzecie badanych (66 proc., w tym 33 proc. w sposób zdecydowany). Takie same oczekiwania, choć wyrażane mniej zdecydowanie (odpowiednio 66 proc wskazań ogółem, w tym 23 proc. zdecydowanych) ankietowani mają wobec państwa polskiego.  

Ankietowani najmniejszą rolę w reagowaniu na kryzysy humanitarne widzą dla osób indywidualnych, które w tym kontekście wskazała ponad połowa badanych – 56 proc. 

Te dane to ciekaw źródło wiedzy dla osób pracujących w organizacjach humanitarnych.

Nauka mówi jasno – offsety węglowe nie są dobrym instrumentem zwalczania zmian klimatycznych. Ponad 80 organizacji społecznych i ekologicznych podpisało list otwarty domagając się od organizacji ustalających cele klimatyczne trzymanie się wytycznych naukowych.

Jest to oczywiście następstwem decyzji Science Target Based Initiative (SBTi), która w kwietniu poinformowała, że zamierza dopuścić używanie kredytów węglowych w raportowaniu Celu 3 redukcji emisji.

„First, it is essential to understand that offsetting, at best, does not reduce the concentration of GHGs in the atmosphere, it simply moves emission reductions from one place to another. The logic of offsetting is built on the idea that one entity gets to keep emitting . For this reason, offsetting often ends up providing the social license for high-emitting activities to continue while reinforcing past injustices.

For instance, fossil fuel companies have claimed to be reducing emissions by investing in planting trees while increasing their production of coal, oil and gas .

Peer-reviewed studies and reports show that corporate net-zero strategies regularly rely on carbon credits to meet emission reduction targets. In other words, if the use of carbon offset credits is allowed to meet emission reduction targets, there is a strong risk that the mitigation hierarchy is not followed, regardless of rhetorical pleas to prioritize reductions. (…)

We call for scientific, ambitious, equitable, robust, credible and transparent rules around carbon accounting and corporate climate target setting. Voluntary and regulatory frameworks on climate transition planning must exclude offsetting.”

fot. Ostatnie Pokolenie

Ostatnie Pokolenie to ruch obywatelskiego oporu, który żąda dostępnego i taniego publicznego transportu dla wszystkich Polek i Polaków.

Być może niektóre czytające newsletter osoby nie zgadzają się z formą działań jaką jest blokowanie dróg i mostów w Warszawie (chociaż trwają najczęściej kilka do kilkunastu minut mniej niż korki przy okazji jakiegokolwiek wypadku), ale Ostatnie Pokolenie wykorzystało już inne metody wpływania na rządzących, jak dotąd bezskutecznie. Ja podziwiam te osoby za jasny cel, odwagę i bezkompromisowość.

Wiem, że lepiej czują wagę zagrożenia klimatycznego, a jednocześnie jasno mówią czego oczekują od władz (1. Przesunięcia 100% środków z nowych autostrad na lokalny transport publiczny, 2. Jednego biletu miesięcznego za 50zł na transport regionalny w PL) i nie boją się używać narzędzi nieposłuszeństwa obywatelskiego.

Wpłać na zbiórkę Ostatniego Pokolenia! Oni_e protestują także w Twoim imieniu!



Jeśli poczułaś, poczułeś się zainspirowana_y tym newsletterem i jego treściami, możesz postawić mi kawę :) Pijam i espresso i cappuccino, a latem iced coffee :)

Postaw mi kawę na buycoffee.to
Dziękuję!

Wykład? Warsztat? Szkolenie? Moderacja? Wszystko możliwe online. Zobacz jak możemy współpracować.

PS. Poczytaj inne wpisy na blogu albo zapisz się do newslettera!